Σε «εκ βάθρων» ανατροπές στο ασφαλιστικό σύστημα προχωρά η κυβέρνηση, σε πλήρη εναρμόνιση με το μνημόνιο που έχει υπογράψει με την ΕΕ, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ.
Ετσι, από το 2015 οι αλλαγές που επέρχονται στο ισχύον σύστημα κοινωνικής ασφάλισης έχουν ως εξής:
1. Ολοι θα συνταξιοδοτούνται στα 60 έτη με 40 χρόνια υπηρεσίας ή σε ηλικία των 65 ετών με 15ετία (όπως ισχύει).
2. Κατάργηση της 35ετίας και της 37ετίας. Εως το 2015 τα 37 έτη αυξάνονται στα 40.
3. Από το 2015 θα επιβάλλεται ποινή της μείωσης της σύνταξης (6% το χρόνο) σε όσους συνταξιοδοτούνται μεταξύ 60 και 65 ετών με λιγότερα από 40 χρόνια ασφάλισης.
4. Στα 40 έτη ασφάλισης θα περιλαμβάνονται η στρατιωτική θητεία, ο χρόνος σπουδών, η ανατροφή παιδιών και ο χρόνος που διανύθηκε σε άλλα ασφαλιστικά ταμεία (σ.σ. με εξαγορά ο χρόνος σπουδών και η στρατιωτική θητεία).
5. Σε εκκρεμότητα παραμένει η ερμηνεία για τον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων. Η «τρόικα» επιμένει ότι πρέπει από το 2015 να αλλάξει για όλους τους ασφαλισμένους σε όλα τα ασφαλιστικά ταμεία ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων, θέτοντας ως όρο για τον υπολογισμό της σύνταξης στο νέο σύστημα το ποσοστό αναπλήρωσης, συμπεριλαμβανομένης και της βασικής σύνταξης, να μην υπερβαίνει το 45%-48%. Αυτό οδηγεί σε μισή σύνταξη! Η ηγεσία του υπουργείου Εργασίας θεωρεί ότι στο μνημόνιο το 1,2 της αναπλήρωσης αφορά το μέσο όρο.
6. Δε θίγονται όσοι θεμελιώνουν ασφαλιστικό δικαίωμα μέχρι 31/12/2010. Απομένει να διευκρινιστεί από το υπουργείο Εργασίας τι θα γίνει με όσους έχουν ασφαλιστεί πριν από το 1983, για τα θεμελιωμένα δικαιώματα και για το νόμο Πετραλιά. Η πρώτη εκτίμηση είναι ότι το όλο θέμα αφορά όλους τους ασφαλισμένους πλην αυτών του Δημοσίου. Το τελικό νομοσχέδιο -μετά και την τελική διαβούλευση με την «τρόικα»- αναμένεται να οριστικοποιηθεί εντός του Ιουνίου.
Πιέσεις και για άλλες ανατροπές
Εξάλλου, η «τρόικα» πιέζει να υπάρξουν αλλαγές που δεν υπάρχουν στο μνημόνιο. Μεταξύ άλλων ζητεί:
- ΤΑ ΟΡΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ συνταξιοδότησης να αυξάνονται «αυτόματα» ανά τριετία με βάση ολόκληρη την αύξηση του προσδόκιμου ζωής (και όχι ανά δεκαετία και κατά το 1/3 της αύξησης του προσδόκιμου).
- ΟΡΙΣΤΙΚΑ το νέο ασφαλιστικό να ισχύσει από το 2015 (αντί για το 2018) όσον αφορά το νέο σύστημα υπολογισμού των συντάξεων.
- Η ΝΕΑ ΛΙΣΤΑ των βαρέων και ανθυγιεινών να ισχύσει για όλους και όχι μόνο για όσους ασφαλιστούν από την 1/7/2011.
- ΝΑ ΜΗΝ ΚΑΤΑΒΑΛΛΕΤΑΙ πριν από τα 50 καμία σύνταξη λόγω θανάτου και να προβλεφθούν εισοδηματικά κριτήρια για την καταβολή έως το 65ο.
- ΝΑ ΕΝΟΠΟΙΗΘΟΥΝ έως το 2013 τα ασφαλιστικά ταμεία (ζητούνται διευκρινίσεις γιατί εξαιρούνται το ταμείο του προσωπικού της Tραπέζης της Eλλάδος, το ETAΠ - MME και το ETAA) ώστε να είναι όλα έτοιμα το 2015, όταν θα πρέπει να εφαρμοστεί πλήρως το νέο ασφαλιστικό.
- ΝΑ ΜΗΝ ΚΑΤΑΒΑΛΛΟΥΝ τα ταμεία συντάξεις χηρείας, αν ο γάμος έχει διαρκέσει λιγότερο από 5 έτη (στο άρθρο 12 προβλέπεται διάρκεια ενός έτους).
- ΝΑ ΜΕΙΩΘΟΥΝ τα ποσά των συντάξεων που ήδη εισπράττουν άγαμες ή διαζευγμένες θυγατέρες (το άρθρο 14 προβλέπει κατάργηση της δυνατότητας λήψης σχετικής σύνταξης από 1/1/2011).
Το νομοσχέδιο
Τονίζεται ότι στο υπό κατάθεση νομοσχέδιο προβλέπονται και τα παρακάτω:
- Από το 2011 έως το 2013 αύξηση των ορίων συνταξιοδότησης των γυναικών στο Δημόσιο (εξίσωση με τους άνδρες).
- «Πέναλτι» στις μειωμένες συντάξεις -και για τη διαδοχική ασφάλιση- από το 4,5% στο 6%.
- Ενοποίηση των ασφαλιστικών ταμείων σε τρία.
- Από το 2013 νέος ενιαίος τρόπος υπολογισμού της σύνταξης για όλους τους ασφαλισμένους.
- Από 1.1.2013 η ένταξη των δημόσιων υπαλλήλων στο ΙΚΑ.
- Από 1.1.2015 σταδιακά βάση υπολογισμού καθίσταται το σύνολο του εργασιακού βίου με έτος - βάση το 2013. Διασφαλίζονται τα θεμελιωμένα δικαιώματα (με θεμελίωση ώς και το τέλος του 2010), και ως προς τον τρόπο υπολογισμού της σύνταξης.
- Βασική σύνταξη και για τους ανασφάλιστους άνω των 65 ετών, με εισοδηματικά κριτήρια. Το ποσό της σύνταξης ορίζεται στα 360 ευρώ μηνιαίως.
- Κατάργηση των προγραμμάτων εθελούσιας εξόδου.
- Επιβολή ΛΑΦΚΑ στις υψηλές κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ από 1 Αυγούστου (με συντελεστές 3% - 9%, αναλόγως του ποσού).
- Αναθεώρηση στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα και αυστηρά κριτήρια στις αναπηρικές συντάξεις.
- Καθορισμός της σύνταξης με βάση το προσδόκιμο ζωής, αρχής γενομένης από το 2020.
- Κατά την τριετία 2011 έως 2013 θα αυξηθούν κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες οι εισφορές ασφαλισμένων και εργοδοτών στο ΙΚΑ - ΕΤΑΜ με ισόποση μείωση των εισφορών προς τον ΟΑΕΔ, τον ΟΕΚ και τον ΟΕΕ
ΑΓΓΕΛΙΟΦΟΡΟΣ
